[Ngữ pháp tiếng Hàn] – Động từ thì hiện tại và quá khứ

  • Học Tiếng Hàn
  • 13/12/2014 - 11:13
  • 13037

Học tiếng Hàn Quốc – Động từ tiếng Hàn thì hiện tại và quá khứ

Bây giờ đã đến lúc chúng ta học chủ đề có thể nói là quan trọng nhất trong ngữ pháp tiếng Hàn: ‘động từ’.

Tôi đã kẻ bảng các cách chia khác nhau của động từ ở dưới đây. Nhưng trước hết, chúng ta cần chú ý dạng đặc trưng riêng của động từ tiếng Hàn gọi là dạng nguyên mẫu (plain form) (dạng bình thường nguyên sơ chưa biến đổi).

Dạng nguyên mẫu là dạng căn bản nhất của động từ. Các dạng chia khác của động từ được tạo ra dựa trên dạng nguyên mẫu.

Tuynhiên, dạng nguyên mẫu gần như không bao giờ được sử dụng trong cả văn nói và văn viết tiếng Hàn. Trường hợp duy nhất dạng nguyên mẫu được sử dụng đó là các động từ liệt kê ở trong từ điển. Vì thế nếu muốn biết ý nghĩa của động từ thì bạn cần phải biết dạng nguyên mẫu của nó và tra từ điển.

Dạng nguyên mẫu của động từ:

 

  • 하다 = làm
  • 먹다 = ăn
  • 가다 = đi
  • 달리다 = chạy

Dạng văn viết phi chính·thức

Nguyên·mẫu

Hiện·tại

Quá·khứ

Khẳng·định

먹다

먹는다

먹었다

Phủ·định

먹지 않다

먹지 않는다
안 먹는다

먹지 않았다
안  먹었다

Dạng văn nói phi chính·thức

Nguyên·mẫu

Hiện·tại

Quá·khứ

Khẳng·định

먹다

먹어

먹었어

Phủ·định

먹지 않다

먹지 않아
먹어

먹지 않았어
먹었어


Chú ý:
 
Các từ được in đậm là dạng phủ·định được dùng phổ·biến nhất so với các dạng phủ·định còn lại, có nghĩa là 먹지 않았다 dùng phổ·biến hơn 안 먹었다 trong văn viết, và  먹었어 dùng phổ·biến trong văn nói hơn 먹지 않았어 (vì dài hơn, nói cần nhanh).

BẢNG CÁC ĐỘNG TỪ THÔNG DỤNG

Văn viết

Văn nói

Nguyên·mẫu Hiện·tại Quá·khứ Hiện·tại Quá·khứ
Đi 가다 간다 갔다 갔어
Đến 오다 온다 왔다 왔어
Chạy 달리다 달린다 달렸다 달려 달렸어
Ăn 먹다 먹는다 먹었다 먹어 먹었어
Đứng 서다 선다 섰다 섰어
Ngồi 앉다 앉는다 앉았다 앉아 앉았어
Mua 사다 산다 샀다 샀어
Bán 팔다 판다 팔았다 팔아 팔았어
Lớn lên 자라다 자란다 자랐다 자라 자랐어
Ném 던지다 던진다 던졌다 던져 던졌어
Mượn 빌리다 빌린다 빌렸다 빌려 빌렸어
Cho mượn 빌려주다 빌려준다 빌려주었다 빌려줘 빌려주었어
Chơi 놀다 논다 놀았다 놀아 놀았어
Viết 쓰다 쓴다 썼다 썼어
Đọc 읽다 읽는다 읽었다 읽어 읽었어
Nghe 듣다 듣는다 들었다 들어 들었어
Sống 살다 산다 살았다 살아 살았어
Chết 죽다 죽는다 죽었다 죽어 죽었어

I) Nguyên mẫu→ Hiện tại (Văn viết)QUY TẮC CHIA ĐỘNG TỪ (QUY TẮC CẤU TẠO)

1. Nếu động·từ tận cùng bằng một phụ·âm (có 받침) thì thay bằng 는다.

Ví dụ:

  • 먹다 → 먹는다 = ăn 
    사과를 먹는다. = (Tôi đang) ăn táo. 
    걷다 → 걷는다 = đi bộ 
    사람은 걷는다. = Một người (đang) đi bộ. 
    믿다 → 믿는다 = tin 
    나는 예수님을 믿는다. = Tôi tin Chúa Jesus.

2. Nếu động từ không tận cùng bằng phụ âm thì thay bằng .

Ví dụ

  • 잠자다 → 잠잔다 = ngủ 
    지금 새들은 잠잔다 = Bây giờ lũ chim (đang) ngủ. 
    가다 → 간다 = đi 
    민아는 학교를 간다 = Mina (đang) đi tới trường (đi học). 
    보다 → 본다 = xem, nhìn 
    현주는 자주 밖을 본다 = Hyun-ju thường xuyên nhìn ra ngoài.

3. Nếu động từ tận cùng bằng phụ âm thì thay bằng .

Ví dụ:

팔다 → 판다 = bán 
이 가게는 과일을 판다 = Cửa hàng này bán trái cây. 
살다 → 산다 = sống 
지우는 여기에서 산다 = Ji-u sống ở đây. 
밀다 → 민다 = đẩy 
자동차를 민다 = đẩy ôtô

II) Nguyên mẫu → Quá khứ (Văn viết)

Trước hết bỏ , sau đó:

1. Nếu động từ không tận cùng bằng một phụ âm thì thêm vào để thành phụ âm cuối (ngoại lệ: nếu là nguyên·âm thì thêm 었다.)

Ví dụ:

가다: 가 + ㅆ 다 = 갔다 = đã đi
사다: 사 + ㅆ 다 = 샀다 = đã mua
서다: 서 + ㅆ 다 = 섰다 = đã đứng
자다: 자 + ㅆ 다 = 잤다 = đã ngủ
자라다: 자라 + ㅆ 다 = 자랐다 = đã lớn lên

Ngoại lệ:

두다: 두 + 었다 = 두었다 = đã đặt/để
주다: 주 + 었다 = 주었다 = đã đưa cho
하다 → 했다 = đã làm (chứ không phải là 핬다)

Chúý: Các quytắc sau đây vượt hiệ lực của quytắc 1.

2. Nếu động·từ có tận·cùng là một phụ·âm thì thêm 었 hoặc 았.

Nếu nguyên·âm của âm·tiết tận·cùng là ㅏ và ㅗ thì thêm 았. 

Nếu nguyên·âm của âm·tiết tận·cùng là các nguyên·âm còn lại (ㅓ, ㅜ, ㅡ và ㅣ) thì thêm 었. 
Ví·dụ:

날다: 날 + 았다 = 날았다 = đã bay
살다: 살 + 았다 = 살았다 = đã từng sống
놀다: 놀 + 았다 = 놀았다 = đã chơi
먹다: 먹 + 었다 = 먹었다 = đã ăn
죽다: 죽 + 었다 = 죽었다 = đã chết
들다: 들 + 었다 = 들었다 = đã đi lên
밀다: 밀 + 었다 = 밀었다 = đã đẩy

3. Nếu động·từ tận·cùng bằng nguyên·âm  thì chuyển thành   rồi thêm thành phụ·âm cuối

Ví·dụ:

달리다: 달리 → 달렸 → 달렸다 = đã chạy
빌리다: 빌리 → 빌렸 → 빌렸다 = đã mượn
이기다: 이기 → 이겼 → 이겼다 = đã thắng
던지다: 던지 → 던졌 → 던졌다 = đã ném
다니다: 다니 → 다녔 → 다녔다 = đã đi (dự)

4. Nếu động·từ tận·cùng bằng nguyên·âm  thì chuyển thành rồi thêm   thành phụ·âm cuối.

Ví·dụ:

오다 → 왔다 = đã đến
보다 → 봤다 = đã thấy/xem

5. Nếu động·từ tận·cùng bằng nguyên·âm  thì thay bằng   rồi thêm thành phụ·âm cuối.

Ví·dụ:

크다: 크 → 컸 → 컸다 = đã lớn lên
쓰다: 쓰 → 썼 → 썼다 = đã viết
트다: 트 → 텄 → 텄다 = đã nảy mầm, đã đâm chồi

Dạng bất quy·tắc

 

Ví·dụ:

하다 → 했다
듣다 → 들었다

III) Nguyên·mẫu → Hiện·tại (Văn nói)

1. Nếu động·từ tận·cùng bằng nguyên·âm  hoặc thì chỉ cần bỏ đi.

Ví·dụ:

가다 → 가 = đi
서다 → 서 = đứng
사다 → 사 = mua
자라다 → 자라 = lớn lên

Ngoại·lệ: 하 chuyển thành 해.

Ví·dụ:

하다 → 해 = làm
원하다 → 원해 = muốn
구하다 → 구해 = cứu (mạng)

2. Nếu động·từ tận·cùng bằng nguyên·âm ㅗ hoặc ㅜ :

ㅗ chuyển thành ㅘ
ㅜ chuyển thành ㅝ

Ví·dụ:

오다 → 와 = đến
보다 → 봐 = thấy/xem
두다 → 둬 = đặt/để
주다 → 줘 = đưa cho
빌려주다 → 빌려줘 = cho mượn

3. Nếu động·từ tận·cùng bằng âm·tiết 르 thì bỏ 르 rồi thêm phụ·âm cuối ㄹ vào âm·tiết trước 르, cuối·cùng thêm 라 hoặc 러.

라 cho các động·từ có âm·tiết trước 르 tận·cùng bằng nguyên·âm ㅏ hoặc ㅗ.
러 cho các động·từ có âm·tiết trước 르 tận·cùng bằng nguyên·âm  ㅓ, ㅜ hoặc ㅣ.
Ví·dụ:

가르다 → 갈라 = tách ra
자르다 → 잘라 = cắt
오르다 → 올라 = leo lên
거르다 → 걸러 = lọc
서두르다 → 서둘러 = vội
구르다 → 굴러 = cuộn
가로지르다 → 가로질러 = đi ngang qua

(Với các động·từ tận·cùng bởi nguyên·âm ㅡ thì thay nó bằng ㅓ).

쓰다 → 써 = viết
끄다 → 꺼 = tắt (lửa)
뜨다 → 떠 = nổi

4. Nếu động·từ tận·cùng bằng nguyên·âm thì thay bằng .

Ví·dụ:

지다 → 져 = thua
이기다 → 이겨 = thắng
던지다 → 던져 = ném

5. Nếu động·từ tận·cùng bằng một phụ·âm thì thêm:

아 nếu âm·tiết cuối có nguyên·âm ㅏ hoặc ㅗ
어 nếu âm·tiết cuối có nguyên·âm ㅓ, ㅜ, ㅡ hoặc ㅣ.

Ví·dụ:

살다 → 살아 = sống
팔다 → 팔아 = bán
앉다 → 앉아 = ngồi
놀다 → 놀아 = chơi
먹다→ 먹어 = ăn
물다 → 물어 = cắn
늙다 → 늙어 = già đi
읽다 → 읽어 = đọc

Dạng bất quy·tắc
듣다 → 들어 = nghe thấy

IV) Quá·khứ (văn viết) → Quá·khứ (Văn nói)

Đơn·giản chỉ cần đổi 다 thành 어. 

갔다 → 갔어 = đã đi
왔다 → 왔어 = đã đến
달렸다 → 달렸어 = đã chạy
먹었다 → 먹었어 = đã ăn
마셨다 → 마셨어 = đã uống

 

 Tài liệu tiếng Hàn 

Ý kiến của bạn

Ngữ pháp tiếng hàn

Từ vựng tiếng Hàn

Tiếng Hàn cơ bản

Tiếng Hàn giao tiếp